รวมปัญหาจัดฟันที่พบบ่อย พร้อมวิธีแก้เบื้องต้นด้วยตัวเอง

การเดินทางสู่รอยยิ้มที่สมบูรณ์แบบด้วยการจัดฟันนั้น โดยส่วนใหญ่แล้วมักจะราบรื่นและเป็นไปตามแผนที่วางไว้ แต่ในบางครั้งก็อาจมีเหตุการณ์เล็กๆ น้อยๆ เกิดขึ้นได้ระหว่างทาง ซึ่งอาจสร้างความกังวลใจให้กับหลายคนได้ไม่น้อย การทราบถึง ปัญหาจัดฟัน ที่อาจเกิดขึ้นได้บ่อยๆ และเรียนรู้วิธีรับมือเบื้องต้น จะช่วยให้คุณสามารถจัดการกับสถานการณ์ได้อย่างสบายใจและไม่ตื่นตระหนก

บทความนี้จาก Anytooth Dental Clinic ได้รวบรวม ปัญหาระหว่างจัดฟัน ที่พบได้บ่อยที่สุด พร้อมแนะนำวิธีแก้ไขเบื้องต้นที่คุณสามารถทำได้ด้วยตัวเอง และชี้แนะว่าเมื่อไหร่ที่ควรต้องรีบติดต่อทันตแพทย์ทันที

1. เหล็กจัดฟัน (Bracket) หลุด

ถือเป็น ปัญหาจัดฟัน อันดับต้นๆ ที่หลายคนต้องเจอ สาเหตุส่วนใหญ่มักมาจากการรับประทานอาหารที่แข็ง, เหนียว หรือกรอบเกินไป เช่น การกัดน้ำแข็ง, ถั่ว หรือเคี้ยวหมากฝรั่ง

• วิธีแก้เบื้องต้น: หากแบร็กเก็ตหลุดออกมาจากซี่ฟันแต่ยังคงคาอยู่กับลวด ให้ใช้ขี้ผึ้งจัดฟันแปะทับตัวแบร็กเก็ตไว้เพื่อไม่ให้ขยับไปมาหรือก่อให้เกิดความรำคาญ แต่หากหลุดออกมาทั้งชิ้น ให้เก็บแบร็กเก็ตนั้นไว้ในที่ปลอดภัย (เช่น ซองยาหรือกล่องเล็กๆ) แล้วรีบโทรศัพท์แจ้งคลินิกทันตกรรมเพื่อทำการนัดหมายเข้ามาติดใหม่ ไม่ควรปล่อยทิ้งไว้นาน เพราะอาจทำให้การเคลื่อนฟันในบริเวณนั้นไม่เป็นไปตามแผน

2. ลวดทิ่มกระพุ้งแก้ม

เมื่อฟันเริ่มเคลื่อนที่ไปเรื่อยๆ อาจทำให้ส่วนปลายของลวดจัดฟันโผล่ออกมาจากแบร็กเก็ตซี่สุดท้ายและทิ่มเหงือกหรือกระพุ้งแก้มจนเกิดเป็นแผลได้

• วิธีแก้เบื้องต้น: ขี้ผึ้งจัดฟันยังคงเป็นพระเอกในสถานการณ์นี้ ให้ปั้นขี้ผึ้งเป็นก้อนกลมเล็กๆ แล้วแปะคลุมปลายลวดส่วนที่แหลมคมไว้ จะช่วยลดการเสียดสีและการระคายเคืองได้ทันที ข้อห้ามเด็ดขาดคือ อย่าพยายามใช้กรรไกรตัดเล็บหรืออุปกรณ์อื่นๆ ตัดลวดด้วยตัวเอง เพราะอาจเกิดอันตรายและทำให้เครื่องมือเสียหายได้ จากนั้นจึงโทรนัดหมายทันตแพทย์เพื่อเข้าไปตัดปลายลวดส่วนเกินออก

‍

‍

3. มีแผลในช่องปาก (แผลร้อนใน)

ในช่วงแรกของการติดเครื่องมือ เนื้อเยื่ออ่อนในช่องปาก เช่น ริมฝีปาก, กระพุ้งแก้ม หรือลิ้น ยังไม่คุ้นชินกับเครื่องมือจัดฟัน การเสียดสีจึงอาจทำให้เกิดแผลเล็กๆ หรือแผลร้อนในขึ้นได้

• วิธีแก้เบื้องต้น: ใช้ขี้ผึ้งจัดฟันแปะทับบนแบร็กเก็ตในตำแหน่งที่ตรงกับแผลเพื่อลดการระคายเคือง นอกจากนี้ การบ้วนปากด้วยน้ำเกลืออุ่นๆ (เกลือ 1 ช้อนชาผสมน้ำอุ่น 1 แก้ว) วันละ 2-3 ครั้ง จะช่วยให้แผลหายเร็วขึ้น หากเจ็บมาก สามารถใช้ยาป้ายแผลในช่องปากที่มีขายตามร้านยาทั่วไปช่วยบรรเทาได้

4. ยางจัดฟันหลุด

ยางสีๆ (O-rings) ที่ใช้รัดลวดจัดฟันไว้กับแบร็กเก็ต อาจมีโอกาสหลุดออกไประหว่างการแปรงฟันหรือรับประทานอาหาร

• วิธีแก้เบื้องต้น: หากยางหลุดเพียง 1-2 วง และใกล้ถึงวันนัดปรับเครื่องมือแล้ว ส่วนใหญ่มักจะยังไม่มีผลกระทบต่อการรักษามากนัก แต่เพื่อความแน่ใจ ควรโทรแจ้งและปรึกษาคลินิกก่อนเสมอ ทันตแพทย์อาจพิจารณาว่าสามารถรอได้จนถึงวันนัด หรือควรจะเข้ามาใส่ใหม่ก่อน

เมื่อไหร่ที่ควรรีบไปพบทันตแพทย์?

แม้ว่า ปัญหาจัดฟัน ส่วนใหญ่จะสามารถจัดการเบื้องต้นได้ แต่ในบางสถานการณ์ก็จำเป็นต้องรีบเข้าพบทันตแพทย์โดยเร็วที่สุด ได้แก่:

• มีอาการปวดรุนแรงและต่อเนื่อง ซึ่งยาแก้ปวดทั่วไปไม่สามารถบรรเทาได้
• เกิดอุบัติเหตุกระแทกบริเวณใบหน้าหรือช่องปากอย่างรุนแรง
• เครื่องมือจัดฟันแตกหักเสียหายเป็นชิ้นใหญ่และก่อให้เกิดการบาดเจ็บในช่องปาก

การรับมือกับ ปัญหาจัดฟัน ได้อย่างถูกต้องไม่เพียงแต่ช่วยลดความกังวล แต่ยังช่วยให้แผนการรักษา ทันตกรรมเพื่อความงาม ของคุณดำเนินต่อไปได้อย่างราบรื่น สิ่งสำคัญที่สุดคือการสื่อสารกับคลินิกทันตกรรมของคุณอยู่เสมอเมื่อมีสิ่งผิดปกติเกิดขึ้น

‍

‍