รักษารากฟัน เจ็บไหม กี่ครั้งถึงจะเสร็จ? คลายข้อสงสัยก่อนทำ

"ปวดฟันจนนอนไม่หลับ ทานยาแก้ปวดเป็นกำก็ยังไม่หาย!" หากคุณกำลังเผชิญกับอาการปวดฟันที่รุนแรงถึงขั้นนี้ เป็นสัญญาณเตือนที่ชัดเจนว่า ฟันผุของคุณอาจไม่ได้หยุดอยู่แค่ที่ผิวเคลือบฟัน แต่อาจลุกลามทะลุเข้าไปทำลายเนื้อเยื่อใน "โพรงประสาทฟัน" แล้ว ซึ่งเมื่อมาถึงขั้นนี้ ทางออกเดียวที่จะช่วยชีวิตฟันแท้ซี่นี้ไว้ได้ก็คือ "การรักษารากฟัน (Root Canal Treatment)"

ทันทีที่ได้ยินคำว่า รักษารากฟัน คนไข้กว่า 90% มักจะจินตนาการถึงความเจ็บปวดทรมานและเกิดความกลัว จนมีคำถามยอดฮิตว่า "รักษารากฟัน เจ็บไหม กี่ครั้งถึงจะเสร็จ?" ในบทความนี้ Anytooth Dental Clinic จะพาคุณไปทำความเข้าใจถึงสาเหตุ กระบวนการ และการดูแลรักษา เพื่อให้คุณก้าวเข้าคลินิกได้อย่างสบายใจไร้ความกังวล

การรักษารากฟัน คืออะไร?

การรักษารากฟัน คือกระบวนการทางทันตกรรมที่มุ่งเน้นการกำจัด "เนื้อเยื่อโพรงประสาทฟัน (Pulp)" ที่เกิดการอักเสบ ติดเชื้อ หรือตายไปแล้วออกไปจากฟันของคุณ เนื้อเยื่อนี้ประกอบไปด้วยเส้นเลือดและเส้นประสาทที่อยู่ใจกลางของฟัน ซึ่งเมื่อเกิดการติดเชื้อ จะทำให้เกิดอาการปวดอย่างรุนแรงและเกิดหนองที่ปลายรากฟันได้

หลังจากที่ทันตแพทย์กำจัดเนื้อเยื่อที่ติดเชื้อออกไปแล้ว จะทำการทำความสะอาด ฆ่าเชื้อภายในคลองรากฟันให้สะอาดหมดจด จากนั้นจึงอุดปิดพื้นที่ว่างทั้งหมดด้วยวัสดุอุดทางทันตกรรม เพื่อป้องกันไม่ให้แบคทีเรียหรือเชื้อโรคกลับเข้าไปทำลายฟันได้อีก

ทำไมถึงต้องรักษารากฟัน?เป้าหมายสูงสุดของการรักษารากฟันคือ "การรักษาฟันแท้" ให้อยู่ในช่องปากของเราต่อไปได้ เพราะหากคุณปฏิเสธการรักษารากฟัน ทันตแพทย์จะไม่มีทางเลือกอื่นนอกจากต้อง "ถอนฟันซี่นั้นทิ้ง" ซึ่งจะตามมาด้วยปัญหาฟันล้ม และต้องเสียค่าใช้จ่ายที่สูงกว่ามากในการทำรากฟันเทียม (Dental Implant) เพื่อทดแทนฟันที่สูญเสียไป

คลายความเชื่อผิดๆ: รักษารากฟัน เจ็บไหม?

คำตอบที่ชัดเจนที่สุดคือ: ไม่เจ็บอย่างที่หลายคนกลัว!

ความเชื่อที่ว่ารักษารากฟันต้องเจ็บปวดทรมาน เป็นเพียงภาพจำจากอดีตที่เทคโนโลยียังไม่ก้าวหน้า ในยุคปัจจุบัน ด้วยเทคโนโลยีทางการแพทย์และประสิทธิภาพของยาชา ทำให้กระบวนการรักษารากฟันแทบจะไม่ต่างจากการอุดฟันทั่วไปเลย

สิ่งที่คุณจะรู้สึกระหว่างการรักษา:ก่อนที่ทันตแพทย์เฉพาะทางจะเริ่มลงมือ จะมีการ ฉีดยาชาเฉพาะที่ (Local Anesthesia) รอบๆ บริเวณฟันซี่ที่มีปัญหา คุณอาจจะรู้สึกจี๊ดๆ เล็กน้อยเพียงไม่กี่วินาทีในตอนที่เข็มฉีดยาชาสัมผัสกับเหงือก แต่หลังจากที่ยาชาออกฤทธิ์เต็มที่แล้ว คุณจะรู้สึกเพียงแค่แรงกด หรือแรงสั่นสะเทือนจากเครื่องมือเท่านั้น จะไม่มีความรู้สึกเจ็บปวดใดๆ ระหว่างกระบวนการทำความสะอาดคลองรากฟันเลย หากคนไข้รู้สึกเสียวฟันหรือเจ็บระหว่างทำ สามารถยกมือบอกทันตแพทย์เพื่อเติมยาชาได้ทันที

สิ่งที่คุณจะรู้สึกหลังจากการรักษา (เมื่อยาชาหมดฤทธิ์):เป็นเรื่องปกติที่หลังจากยาชาหมดฤทธิ์ คุณอาจจะรู้สึกปวดหน่วงๆ หรือตึงๆ บริเวณเหงือกและฟันที่เพิ่งถูกรักษาไป อาการนี้เกิดจากการอักเสบของเนื้อเยื่อรอบๆ ปลายรากฟัน ซึ่งถือเป็นกระบวนการฟื้นฟูตามธรรมชาติของร่างกาย อาการตึงนี้มักจะค่อยๆ ทุเลาลงและหายไปเองภายใน 2-3 วัน โดยคุณสามารถรับประทานยาแก้ปวด (เช่น พาราเซตามอล หรือ ไอบูโพรเฟน) ตามที่ทันตแพทย์จ่ายให้เพื่อบรรเทาอาการได้

‍

รักษารากฟัน กี่ครั้งถึงจะเสร็จ?

คำถามนี้ไม่มีคำตอบที่ตายตัวสำหรับทุกคน จำนวนครั้งในการรักษารากฟันขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายอย่าง เช่น ตำแหน่งของฟัน จำนวนคลองรากฟัน และความรุนแรงของการติดเชื้อ แต่โดยเฉลี่ยแล้ว จะใช้เวลาประมาณ 1 ถึง 3 ครั้ง (แต่ละครั้งห่างกันประมาณ 1-2 สัปดาห์) โดยแต่ละรอบจะใช้เวลาทำหัตถการประมาณ 30 - 60 นาที

ปัจจัยที่กำหนดจำนวนครั้งในการรักษา:

1. ตำแหน่งและจำนวนคลองรากฟัน:
   • ฟันหน้า มักจะมีเพียง 1 คลองรากฟัน ทันตแพทย์สามารถทำความสะอาดและอุดปิดได้ง่าย มักจะเสร็จสิ้นภายใน 1-2 ครั้ง
   • ฟันกรามใหญ่ ซึ่งมีหน้าที่บดเคี้ยวอาหาร มักจะมีความซับซ้อนกว่า โดยอาจมีคลองรากฟันถึง 3-4 คลอง ทำให้ทันตแพทย์ต้องใช้เวลาในการหาตำแหน่ง ทำความสะอาด และอุดปิดที่นานกว่า จึงอาจต้องนัดหมายถึง 2-3 ครั้ง
2. ระดับความรุนแรงของการติดเชื้อ:
   • หากฟันมีการติดเชื้อที่รุนแรงมาก หรือมีถุงหนองที่ปลายรากฟัน ทันตแพทย์จะไม่สามารถอุดปิดรากฟันได้ทันทีในครั้งแรก จำเป็นต้องทำความสะอาดและใส่ยาฆ่าเชื้อทิ้งไว้ในคลองรากฟันเป็นเวลาหลายสัปดาห์ เพื่อให้แน่ใจว่าเชื้อโรคถูกกำจัดหมดอย่างสมบูรณ์ก่อนที่จะทำการอุดถาวร

ขั้นตอนการรักษารากฟันแบบละเอียด (เพื่อให้คุณเห็นภาพและลดความกังวล)

1. การตรวจวินิจฉัยและเอกซเรย์: ทันตแพทย์จะซักประวัติและถ่ายภาพเอกซเรย์ (X-ray) เพื่อประเมินรูปร่างของคลองรากฟัน และดูว่ามีการติดเชื้อลุกลามไปที่กระดูกปลายรากฟันหรือไม่
2. การฉีดยาชาและใส่แผ่นยางกันน้ำลาย: ฉีดยาชาให้ชาเต็มที่ จากนั้นจะใส่แผ่นยางกันน้ำลาย (Rubber Dam) เพื่อแยกฟันซี่ที่จะรักษาออกจากน้ำลายและแบคทีเรียในช่องปาก
3. การเปิดโพรงประสาทฟัน: ทันตแพทย์จะใช้เครื่องมือกำจัดเนื้อฟันที่ผุ และเปิดทางเข้าสู่โพรงประสาทฟัน
4. การทำความสะอาดคลองรากฟัน: ใช้เครื่องมือขนาดเล็กพิเศษที่เรียกว่า ไฟล์ (File) ร่วมกับน้ำยาฆ่าเชื้อ เพื่อนำเส้นประสาทและแบคทีเรียที่ติดเชื้อออก และขยายคลองรากฟันให้พร้อมสำหรับการอุด
5. การอุดรากฟัน: เมื่อคลองรากฟันสะอาดและปราศจากเชื้อแล้ว ทันตแพทย์จะใช้วัสดุอุดทางทันตกรรม (Gutta Percha) ซึ่งมีลักษณะคล้ายแท่งยาง อุดปิดช่องว่างในคลองรากฟันให้แน่นสนิท เพื่อไม่ให้มีพื้นที่หลงเหลือสำหรับแบคทีเรีย

ความสำคัญของการทำ "ครอบฟัน" หลังการรักษารากฟัน

สิ่งที่คนไข้หลายคนมักพลาดคือ คิดว่ารักษารากฟันเสร็จแล้วถือว่าจบกระบวนการ แท้จริงแล้ว ฟันที่ถูกดึงเส้นประสาทและเส้นเลือดออกไป จะสูญเสียความชุ่มชื้นและมีความเปราะบางกว่าฟันปกติมาก หากคุณนำฟันซี่นั้นไปเคี้ยวของแข็ง ฟันอาจจะแตกหักจนไม่สามารถซ่อมแซมได้และต้องถูกถอนทิ้งในที่สุด

ดังนั้น ทันตแพทย์จะแนะนำให้ทำ "การทำครอบฟัน (Dental Crown)" เพื่อสวมทับและปกป้องฟันที่เพิ่งถูกรักษารากไป การทำครอบฟันจะช่วยคืนรูปทรงที่สวยงามและคืนความแข็งแรงให้ฟันกลับมาทำหน้าที่บดเคี้ยวอาหารได้อย่างสมบูรณ์ 100% อีกครั้ง

บทสรุป

คำถามว่า รักษารากฟัน เจ็บไหม กี่ครั้งถึงจะเสร็จ น่าจะได้รับการเคลียร์ใจอย่างชัดเจนแล้วในบทความนี้ ความกลัวการรักษารากฟันมักเกิดจากความไม่รู้ แต่เมื่อคุณเข้าใจทุกขั้นตอนแล้ว จะพบว่ามันไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด และยังเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการปกป้องฟันแท้ของคุณไว้

หากคุณมีอาการปวดฟันจี๊ดๆ ร้าวขึ้นสมอง เสียวฟันเวลากินของร้อนของเย็น หรือสงสัยว่าฟันผุทะลุโพรงประสาท อย่ามัวอดทนปวดและอย่าปล่อยทิ้งไว้จนต้องสูญเสียฟันไปตลอดกาล! รีบเข้ามาปรึกษาทีมทันตแพทย์เฉพาะทางด้านรักษารากฟันที่ Anytooth Dental Clinic เราพร้อมดูแลคุณด้วยความอ่อนโยน มือเบา และใช้เทคโนโลยีที่ทันสมัย เพื่อให้คุณกลับมายิ้มและใช้ชีวิตอย่างมีความสุขได้อีกครั้ง!

อ่านเพิ่มเติม: บริการทำครอบฟัน